امروزه در جهان افراد بسیاری از ناشنوایی یا کم‌شنوایی رنج می‌برند به صورتی که حدود 15 درصد افراد بالغ در آمریکا با انواع کم‌شنوایی دست و پنجه نرم می‌کنند. در این مقاله قصد بررسی این مشکل و رفع آن توسط متخصص مشکل کم شنوایی و ناشنوایی را داریم.

علت کم شنوایی چیست؟

کم‌شنوایی یا ناشنوایی اختلال و ناتوانی در شنیدن اصوات تلقی می‌شود. شدت این کم‌شنوایی ممکن است ملایم، متوسط، شدید یا بعضا عمیق باشد. برای حل این مشکل بعضا از سمعک یا لب خوانی استفاده می‌شود. این بیماری می‌تواند ریشه در علل مختلفی داشته باشد. مانند:

آبله مرغان، برخی ویروس‌ها، عفونت، سرسام که التهاب پرده‌های محافظ مغز و نخاع است، بیماری‌های ژنتیکی مانند سلول داسی شکل، سیفیلیس، لایم که خود در اثر نیش حشره‌ی پا سیاه بوجود می‌آید، دیابت، کم کاری تیروئید، آرتروز، تعدادی از انواع سرطان و در معرض دود سیگار بودن در نوجوانان.

گوش عضو بسیار حساسی از بدن است و گاها یک ضربه‌ی ساده می‌تواند موجب آسیب دیدن پرده‌ی گوش یا گوش داخلی یا میانی و نهایتا موجب ایجاد اختلالات شنوایی شود.

اختلالات شنوایی سطوح و انواع مختلفی دارند. پیش از هر چیز ابتدا باید کم‌شنوایی را از ناشنوایی تفکیک کرد. کم شنوایی صرفا ضعف در شنوایی است اما ناشنوایی عدم شنیدن صدا به هیچ وجه یا اصطلاحا کری است.

انواع کم‌شنوایی را بشناسید…

کم‌شنوایی به صورت کلی دارای چهار نوع است. که عبارتند از:

کم‌شنوایی انتقالی: این نوع کم‌شنوایی شامل عدم رسیدن ارتعاشات از گوش خارجی به حلزون یا گوش داخلی است. دلایل این نوع می‌توانند: جرم گوش، ترشح چسبناک گوش، عفونت گوش، مشکلات پرده‌ی گوش مانند پارگی و مشکل در استخوانچه‌های گوش میانی باشند.

علائم کم‌شنوایی انتقالی: ضعیف شنیده شدن اصوات، درد یا ترشح در گوش، تورم یا قرمز شدن گوش خارجی، فشار در گوش.

کم‌شنوایی حسی عصبی: این نوع نیز عموما با آسیب و اختلال در گوش داخلی، عصب شنوایی، مغز یا حلزون اتفاق می‌افتد. علت 90 درصد کم‌شنوایی‌ها در افراد بالغ (بزرگسال) کم‌شنوایی حسی عصبی است. در این نوع گوش داخلی دارای مشکل عدم توانایی دریافت ارتعاش یا ارسال آن به مغز است.

علائم کم‌شنوایی حسی عصبی: نبود وضوح در شنیدن اصوات و شنیده شدن وزوز در گوش.

کم‌شنوایی آمیخته: به صورت کلی کم‌شنوایی آمیخته ترکیبی از دو نوع قبلی یعنی کم‌شنوایی حسی عصبی و کم‌شنوایی انتقالی است. این نوع نیز ممکن است در اثر آسیب دیدن هر سه گوش میانی، داخلی یا خارجی باشد. در کم‌شنوایی آمیخته عموما ارتعاش صدا به درستی به مغز نمی‌رسد.

برای درمان این نوع نیز بعضا از جراحی استفاده می‌شود و علامت‌های این نوع کم‌شنوایی با علائم کم‌شنوایی‌های انتقالی و حسی عصبی یکی است.

کم‌شنوایی مرکزی: این نوع از کم‌شنوایی در اثر ایجاد اختلال در اعصاب شنوایی یا سیستم مرکزی شنوایی بوجود می‌آید. کم‌شنوایی مرکزی همان‌گونه که از نامش پیدا است مشکلی در بخش‌های شنوایی مرکزی است.

در کم‌شنوایی‌های قبلی مشکل در انتقال ارتعاش در اعضای گوش بود، اما در این نوع کم‌شنوایی اختلال در اعصاب یا بخش‌های شنوایی مرکزی در مغز است. از آنجا که در کم‌شنوایی مرکزی اصوات شنیده می‌شوند اما به خوبی در مغز پردازش نمی‌شوند، این نوع را اختلال پردازش شنوایی مرکزی نیز می‌نامند.

درمان کم‌شنوایی و ناشنوایی از چه راه هایی صورت می گیرد؟

تا اینجا انواع و سطوح ناشنوایی را بررسی کردیم حال اگر با این بیماری مواجه شدیم چه باید کرد؟ هر کسی که با کم‌شنوایی یا ناشنوایی روبرو می‌شود در ابتدا باید به متخصص گوش و حلق و بینی مراجعه کند.

متخصص کم شنوایی و ناشنوایی
متخصص کم شنوایی و ناشنوایی

متخصص بیمار را معاینه می‌کند. فرآیند معاینه نیز معمولا با سوالاتی در مورد کم‌شنوایی از بیمار و انجام معاینه با دستگاه گوش‌بین یا اتوسکوپ اتفاق می‌افتد. در صورت لزوم متخصص شما را به انجام برخی تست‌ها ارجاع می‌دهد. مانند: تست غربالگری، دیاپازون یا رین، شنوایی سنجی، غربالگری شنوایی کودکان، تست شنوایی نوزادان.

پس از بررسی و معاینه‌ی کامل توسط پزشک، درمان شروع می‌شود. پزشک با توجه به نوع و سطح کم‌شنوایی به درمان بیمار می‌پردازد که روش‌های متفاوتی نیز دارد. به عنوان مثال کم‌شنوایی از نوع حسی عصبی عموما غیرقابل درمان است. اما روش‌هایی برای زندگی راحت‌تر با این بیماری در دسترس‌اند. در بیشتر موارد متخصص پس از بررسی بیمار را به شنوایی‌شناس ارجاع می‌دهد و تست‌ها نیز غالبا توسط شنوایی‌شناس انجام می‌شود.

سمعک

یکی از راه‌ها برای راحت شنیدن استفاده از سمعک است. سمعک‌ها نیز در طی سال‌های اخیر پیشرفت بسیاری کرده‌اند. شنوایی‌شناس از گوش قالب گرفته سپس سمعک را مناسب با سطح شنوایی تنظیم می‌کند.

متخصص کم شنوایی و ناشنوایی
متخصص کم شنوایی و ناشنوایی

سمعک انواع متفاوتی دارد که از این انواع می‌توان به سمعک‌های: پشت گوشی، نامرئی، داخل مجرا، داخل گوش و سمعک‌های ریک یا رایت اشاره کرد.

حلزون

عمل جراحی کاشت حلزون نیز یکی از راهکار‌هایی است که در صورت سلامت گوش میانی و پرده‌ی گوش انجام می‌شود.

لب‌خوانی

این مورد در صورت غیرقابل درمان بودن و عمیق بودن کم‌شنوایی در هر دو گوش استفاده می‌شود. در مورد برخی افراد که بصورت مادرزادی ناشنوا هستند این مشکل وجود دارد که ممکن است یادگیری لب‌خوانی دشوار باشد برای این افراد بیشتر زبان اشاره استفاده می‌شود.

نهایتا انتخاب بین روش‌های معاینه و درمان به اختیار گوش‌شناس است.